hanzeschotel groningen archeologie

Aanleg gasleiding legt 800 jaar oude Hanzeschotel bloot

"De hele Groningse binnenstad is een archeologisch monument"

Tijdens de aanleg van een nieuwe gasleiding in de binnenstad van Groningen afgelopen mei, deden medewerkers van Antea Group een bijzondere vondst. Op een meter diepte stuitten ze op een zogenaamde ‘Hanzeschotel’. Dit is pas het tweede complete exemplaar dat ooit in Groningen werd ontdekt, zegt archeoloog Dave la Fèber.

Hanzeschotel

Al zet de naam van de antieke bronzen wasbekken je wel op het verkeerde been. “We weten namelijk dat schotels als deze destijds waarschijnlijk niet door de Hanze (een samenwerkingsverband van handelaren en steden tijdens de middeleeuwen) naar de stad werden gebracht.”

Wat leert de locatie van de vondst ons eigenlijk? La Fèber: “De schotel lag pal voor de ingang van het Noordelijk Scheepvaartmuseum, de plek waar hij ook zal worden tentoongesteld aan het publiek. Dat is op zichzelf een opmerkelijke locatie, omdat deze schotel een luxeproduct was. De omgeving rond Brugstraat stond niet bekend als een rijkere buurt.”

Geen toeval

De schotel, die wordt gedateerd op 1200 na Christus, werd bij toeval ontdekt. Maar helemaal toevallig is het ook weer niet. La Fèber legt uit dat de wettelijke kaders tegenwoordig voorschrijven dat archeologie altijd een onderdeel is van graafwerk in de bodem. Zonder deze regels zou de vondst waarschijnlijk op het stort terecht zijn gekomen. Nu vindt er voorafgaand aan de werkzaamheden een archeologisch onderzoek plaats. Dat kan bestaan uit bureauonderzoek, gecombineerd met boringen - soms gevolgd door gravend onderzoek. “Omdat de binnenstad van Groningen eigenlijk één groot archeologisch monument is, zijn we direct overgegaan op het begeleiden van de graafwerkzaamheden door archeologen. Met deze mooie vondst als resultaat.”